Hoeveelheid software groeit met een factor 1,2 per jaar.

Software. Volkomen onzichtbaar, maar als het niet functioneert komt ons leven piepend en knarsend tot stilstand. We zijn steeds afhankelijker van de miljarden en miljarden regels code die ervoor zorgen dat we kunnen e-mailen, tekstverwerken maar ook koffiezetten, autorijden, wassen en het licht aandoen.

Het leven wordt daardoor aangenamer, maar de complexiteit van software kan bedrijven en instellingen boven het hoofd groeien. Bedrijven digitaliseren in rap tempo en apparaten die vroeger mechanisch waren draaien nu op software. Apparaten moeten ook steeds meer kunnen. En daar is meer en ingewikkeldere software voor nodig. Waarmee de kans op fouten toeneemt. ‘In een gemiddeld bedrijf groeit de hoeveelheid software met een factor 1,2 per jaar’, zegt hoogleraar wiskunde en computerwetenschappen aan de TU Eindhoven Jan-Friso Groote.

Broncode

Gemiddeld genomen zit in 1 op de 1000 regels programmeertaal een fout. Het betekent dat een door software gestuurd apparaat iets niet doet of iets anders doet dan de bedoeling was. Dat kan gevaarlijke situaties opleveren. In de VS werd autofabrikant Toyota tussen 2007 en 2009 geplaagd door een reeks onverklaarbare ongelukken. Auto’s gaven gas zonder dat de bestuurder dat wilde. Pas in 2013 kwam de oorzaak aan het licht. Er zaten softwarefouten in de broncode van het motorsysteem. Toyota haalde de auto’s uit de markt en betaalde de slachtoffers vele miljoenen aan schadevergoedingen. Ook Volvo en Nissan hebben vanwege softwarefouten modellen uit de markt moeten halen.

Hoge kosten

Het zijn fouten die door het testen van software ontdekt kunnen worden. De universiteit van Cambridge schat de kosten van het vinden van softwarefouten wereldwijd op $312 mrd (€285 mrd). En dat bedrag neemt hand over hand toe. Volgens Martijn Rutten is het voor bedrijven steeds belangrijker om software te testen maar wordt dit nog maar weinig gedaan. Zijn bedrijf Vector Fabrics specialiseert zich in het vinden van softwarefouten. ‘Bedrijven waar veiligheid in het geding is zoals Philips Medicare en de auto-industrie testen over het algemeen 80% van hun software.’ Maar een gemiddeld bedrijf komt volgens Rutten niet verder dan 20%. ‘Ze vinden de kosten te hoog of zien het belang er niet van in.’ En hoe later een bedrijf achter fouten komt, hoe hoger de kosten volgens hem zijn. ‘Fouten die optreden als het product al in de markt is, zijn een factor 100 duurder dan wanneer de onderneming het daarvoor ontdekt.’

Korte ontwikkeltijd

Ook de tijd die bedrijven hebben om hun software te testen neemt af. De software-industrie staat enorm onder druk, legt Rutten uit. Nieuwe producten volgen elkaar in steeds hoger tempo op. De software moet daardoor in steeds kortere tijd ontwikkeld worden waardoor er vaak geen tijd meer is om de software te testen. ‘Volvo voert elke dag een software-update uit en Twitter elke twintig minuten.’

Tegelijkertijd moeten producten zoals smartphones steeds meer kunnen. Het aantal processoren in een Samsung-telefoon is in twee jaar tijd toegenomen van 1 naar 8. Het zijn geavanceerde computers geworden. Daarmee neemt volgens Rutten de kans op fouten ook toe. ‘Een programmeur kan gemiddeld 10.000 regels overzien. En alleen de webbrowser van een smartphone heeft al 8 miljoen regels.’

Keurmerk

Hoewel de kwaliteit van software steeds belangrijker wordt, zijn bedrijven niet verplicht hun software te testen. ‘Voor het bouwen van een flatgebouw zijn allemaal regels en controle organen’, zegt informaticahoogleraar Jan-Friso Groote van de TU Eindhoven. ‘Maar bij software mag je doen wat je wilt’. En dat terwijl het bouwen van software vele malen complexer is.

Wel zijn er kwaliteitskeurmerken, zoals de ISO26262-certificering voor de auto-industrie en het CMM-keurmerk van het Amerikaansesoftwareontwikkelingsinstituut SEI. Maar die kijken vooral of de processen goed gevolgd zijn bij de ontwikkeling van software. ‘En een goed proces levert niet automatisch een goed product op’, zegt Rutten.

Auteur:  Sabine Sluijters, FD vrijdag 29 januari 2016

Advertenties

Over aadvredenbregt

zie de pagina About
Dit bericht werd geplaatst in Economie, Industrie, IoT en getagged met . Maak dit favoriet permalink.

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit /  Bijwerken )

Google photo

Je reageert onder je Google account. Log uit /  Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit /  Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit /  Bijwerken )

Verbinden met %s